گرافت در جراحی بینی یکی از تکنیک های مهم و کاربردی است که نقش کلیدی در فرمدهی ، اصلاح ساختار و تقویت بافت های ضعیف بینی دارد. در بسیاری از موارد ، جراح بینی برای بهبود عملکرد تنفسی یا دستیابی به نتایج زیبایی بهتر ، از گرافت استفاده می کند. گرافت ها معمولاً از غضروف بینی خود بیمار ، غضروف گوش یا دنده برداشته می شوند و به قسمت هایی از بینی که نیاز به تقویت یا شکل دهی دارند ، پیوند داده می شوند. استفاده صحیح از گرافت در عمل بینی می تواند از افتادگی نوک بینی ، فرورفتگی یا عدم تقارن جلوگیری کند و در بهبود نتایج نهایی رینوپلاستی بسیار مؤثر باشد. در این مقاله به بررسی کامل کاربردهای گرافت، انواع آن و دلایل استفاده از آن در جراحی زیبایی بینی میپردازیم.
گرافت بینی چیست ؟
به طور کلی جراحی زیبایی بینی یا رینوپلاستی با اهدافی اعم از رفع برآمدگی پل بینی ( قوز بینی ) ، کوچک کردن سایز بینی ، رفع افتادگی نوک بینی و مواردی از این قبیل انجام می پذیرد ؛ حال آن که این مسئله در افرادی که ساختار بینی آن ها از لحاظ غضروفی و استخوانی از استحکام کافی برخوردار نبوده و به نوعی دارای ضعف است ، نوعی چالش محسوب می شود.
پیشتر جراحی این نوع از بینی ها (بینی هایی که غضروف ضعیفی دارند) ، با مشکلات زیادی همراه بود و نتیجه مورد نظر از جراحی آن ها به دست نمی آمد ؛ تا جایی که معمولا چند وقت بعد از رینوپلاستی ، فرد با افتادگی نوک بینی مواجه می شد.
اما خوشبختانه در حال حاضر با استفاده از پیوند گرافت یا اصطلاحا پیوند غضروف ، استحکام ساختار بینی افزایش یافته و و نتایج قابل قبولی از عمل این بینی ها حاصل می گردد.
اهداف استفاده از گرافت در عمل بینی
به طور کلی به منظور کسب نتایج بهینه و رضایت بخش از رینوپلاستی ، از گرافت در عمل بینی استفاده می شود ؛ در این جا برخی از مهم ترین اهداف استفاده از گرافت را مورد بررسی قرار داده ایم :
- جراحی بینی ترمیمی : در اعمال ترمیمی بینی ، پیوند گرافت می تواند مشکلات به وجود آمده در جراحی قبلی را مرتفع ساخته و نقش بسیار موثری در بهبود مجدد ساختار بینی و نیز بهبود شکل جدید آن ایفاء کند.
- جراحی بینی گوشتی : در شرایط نرمال ، بینی های گوشتی از ساختار ضعیفی برخوردارند و این مسئله سبب می شود که نوک این نوع از بینی ها بعد از رینوپلاستی اغلب دچار افتادگی شود. با استفاده از گرافت می توان استحکام بینی های گوشتی را هم به لحاظ استخوانی و هم به لحاظ غضروفی تقویت کرده و به این ترتیب از افتادگی بینی پس از عمل پیشگیری نمود.
- اصلاح بینی های زین شکل : بعضا بینی برخی افراد به دنبال تصادف یا به طور کلی برخورد ضربه ، حالتی زین مانند به خود می گیرد. در چنین مواردی با تکنیک پیوند گرافت ( پیوند غضروف ) می توان این حالت را مرتفع ساخته و بینی را به حالت سابق خود بازگرداند.
- اصلاح بینی های کج و تاب خورده : با تکنیک پیوند غضروف ، می توان ظاهر بینی هایی که دچار کجی یا تاب خوردگی شده اند را اصلاح کرده و حالتی صاف و نسبتا ایده آل به آن بخشید.
جهت دریافت مشاوره فرم ذیل را پر کنید.
منابع تامین گرافت در جراحی بینی
طی رینوپلاستی در صورت نیاز به پیوند گرافت ، عموما از نواحی ای که در ادامه به آن پرداخته ایم امکان برداشت غضروف وجود خواهد داشت.
| منابع تامین گرافت | توضیحات |
| تیغه بینی ( سپتوم بینی ) | متداول ترین ناحیه ای که غضروف از آن برداشته می شود ، غضروف سپتوم بینی می باشد. مقصود از سپتوم یا تیغه بینی در حقیقت جداره ای می باشد که حفره های بینی را از یکدیگر متمایز می کند. |
| گوش | در صورتی که سپتوم بینی نتواند غضروف مورد نیاز را تامین کند ، غضروف گوش مورد استفاده قرار خواهد گرفت. لازم به ذکر است که غضروف گوش از قسمت لاله یا گاها از ناحیه پشت گوش بیمار برداشته می شود. |
| دنده | گاها در برخی موارد که نیاز به غضروف زیاد وجود دارد یا غضروف سپتوم و گوش پاسخگوی نیاز ما نیست ، غضروف ناحیه دنده منبع تامین غضروف خواهد بود. |
مزایای گرافت بینی
استفاده از گرافت در جراحی بینی ، فراتر از تغییر ظاهری ، به تقویت ساختار کلی بینی کمک می کند. مهم ترین مزایای آن عبارتند از:
- حمایت ساختاری و استحکام: بینی برای حفظ فرم جدید خود نیاز به یک اسکلت محکم دارد. گرافت ها با تقویت غضروف های ضعیف ، مانع از افتادگی نوک بینی یا تغییر شکل آن در طول سال های پس از عمل می شوند.
- بهبود عملکرد تنفسی: در بسیاری از موارد ، افتادگی یا تنگی حفره های بینی باعث مشکلات تنفسی می شود. گرافت ها با باز کردن مجاری هوایی ، تنفس را برای بیمار راحت تر می کنند.
- ماندگاری نتیجه عمل: بینی هایی که با گرافت گذاری درست تقویت می شوند ، در برابر فشارهای فیزیکی و گذر زمان مقاوم تر هستند و نتیجه عمل پس از گذشت سال ها تغییرات ناخوشایندی نخواهد داشت.
- ایجاد قرینگی و ظرافت: جراح با استفاده از گرافت های کوچک می تواند ایرادات جزئی در تقارن سوراخ های بینی یا غیریکنواختی های پل بینی را به دقت اصلاح کند.
در چه مواردی جراح از گرافت بینی استفاده می کند؟
جراحان در شرایط خاصی تصمیم به استفاده از گرافت می گیرند تا به بهترین نتیجه دست یابند:
- جراحی های ترمیمی : در افرادی که قبلاً عمل کرده اند و غضروف های بینی آن ها بیش از حد برداشته شده ، استفاده از گرافت (معمولاً از دنده یا گوش) برای بازسازی ساختار از دست رفته ضروری است.
- کمبود غضروف طبیعی : اگر بیمار به صورت مادرزادی غضروف های ضعیفی داشته باشد یا تیغه بینی (سپتوم) او به اندازه کافی غضروف نداشته باشد ، جراح برای تقویت اسکلت از منابع دیگر گرافت تهیه می کند.
- اصلاح افتادگی نوک بینی : برای افرادی که نوک بینی آن ها تمایل به پایین رفتن دارد یا در اصطلاح “بینی گوشتی” با پوست ضخیم دارند ، گرافت ستونی (کولوملار) برای لیفت و ثابت نگه داشتن نوک بینی الزامی است.
- تنگ کردن دریچه های هوایی : در مواردی که بافت بینی پس از جراحی دچار فروپاشی شده یا بیمار دچار مشکلات عملکردی تنفسی است ، گرافت برای باز کردن دریچه داخلی بینی استفاده می شود.
آیا گرافت بینی باعث طبیعی تر شدن نتیجه عمل می شود؟
برخلاف باور عمومی که تصور می کنند هرچه کمتر به بینی دست زده شود طبیعی تر است ، استفاده از گرافت در واقع کلید دستیابی به نتیجه ای ماندگار و طبیعی است.
اگر جراح بدون استفاده از گرافت ، بافت های بینی را بیش از حد کوچک کند ، بینی با گذشت زمان دچار “اسکار” (بافت جوشگاه) شده و به سمت بالا کشیده می شود که ظاهری غیرطبیعی و “عمل شده” ایجاد می کند. اما گرافت ها به جای افزودن حجم غیرضروری ، استخوان بندی بینی را حمایت می کنند. وقتی اسکلت بینی قوی باشد ، پوست به جای چروک شدن یا فرورفتگی ، به درستی روی غضروف ها می نشیند.
علاوه بر این ، چون بهترین گرافت ها معمولاً از بافت های خود بدن بیمار (غضروف گوش یا دنده) تهیه می شوند ، کاملاً با بدن سازگار بوده و بینی پس از بهبودی ، هم از نظر ظاهری و هم از نظر لمس ، کاملاً طبیعی و منعطف به نظر می رسد. بنابراین گرافت نه تنها مانع طبیعی بودن نیست ، بلکه ابزاری برای جلوگیری از بدشکلی های ناشی از ضعیف شدن اسکلت بینی است.
انواع گرافت در عمل بینی
انواع گرافت در رینوپلاستی ، عبارتند از :
- اتوگرافت : چنانچه گرافت مورد نیاز ، از بدن خود بیمار تهیه شود ، به آن اتوگرافت گفته می شود. نواحی ای که اتوگرافت از آن برداشت می شود شامل تیغه بینی ، گوش و دنده می باشد که در حقیقت بهترین منبع تامین غضروف به شمار می روند ؛ چرا که با بافت بدن سازگاری بیشتری داشته و در نتیجه حداقل عوارض را به دنبال خواهند داشت.
- هتروگرافت : در صورتی که غضروف حیوانی نظیر گاو ، منبع تامین غضروف باشد ؛ آن را هتروگرافت می نامیم. توجه داشته باشید گرافت هایی که با این روش برداشته می شوند از این جهت که سریعا جذب بدن شده و ریسک بروز عفونت را تشدید می کنند ، در جراحي بيني کاربردی نخواهند داشت.
- زنوگرافت : پروتزهای مصنوعی یا به طور کلی مواد مصنوعی که با بافت بدن سازگار بوده و به آن ها زنوگرافت گفته می شود ، نوعی دیگر از گرافت هستند که در برخی اعمال جراحی می توانند مورد استفاده قرار گیرند. بکارگیری زنوگرافت ها در جراحي بيني اکیدا ممنوع است ، چرا که عوارض زیادی داشته و ریسک پس زدن آن ها توسط بدن بسیار بالا است.
- هوموگرافت : گرافت ممکن است از غضروف های بدن یک فرد دیگر دریافت شود که به آن هوموگرافت می گوییم. ریسک عفونت ، انتقال بیماری هایی نظیر هپاتیت و ایدز و همچنین پس زدن توسط بدن در این روش بسیار بالا است ، از این رو استفاده از هوموگرافت در رینوپلاستی ممنوعیت مطلق دارد.
آیا استفاده از گرافت در جراحی بینی ضروری است؟
در پاسخ به این پرسش باید بگوییم خیر ، گرافت گذاری در رینوپلاستی در همه موارد الزامی نمی باشد و صرفا در صورت صلاحدید پزشک و عمدتا در جراحی های ترمیمی و مواردی که نیاز به تقویت ساختار غضروفی بینی وجود دارد ، انجام می شود.
از گرافت در جراحی بینی ، با هدف مستحکم سازی ساختمان غضروفی – استخوانی ، اصلاح یا رفع کجی و انحراف ظاهری بینی و پر نمودن فرورفتگی ها استفاده می شود، قبلاً در عمل از گرافت کمتر استفاده می شد، اما امروزه در تکنیک های نوین جراحی ، پزشکان از گرافت در جراحی بینی بیشتر استفاده می نمایند.
گرافت غضروف چگونه مورد استفاده قرار می گیرد؟
در طول عمل ، جراح در صورت امکان، از غضروف موجود در بینی در شکل دهی مجدد این اندام استفاده می کند. در بسیاری از موارد، این بافت به اندازه کافی در بینی موجود نمی باشد، یا غضروف موجود در بینی، از قدرت کافی برای شکل دهی مجدد این اندام برخوردار نیست.
این امر در اثر عوامل وراثتی بافت بینی بیمار یا به دلیل قرار گرفتن بینی تحت عمل در روندهای قبلی، اتفاق می افتد. در صورتی که بینی قبلاً تحت جراحی زیبایی بینی قرار گرفته باشد، بخش عمده ای از اسکلت بینی از دست می رود و بافت باقی مانده، به شدت آسیب دیده است. جراح به جای برداشتن بافت بیشتر از این ناحیه، با استفاده از گرافت به دست آمده از نواحی دهنده در بدن، بینی بیمار را بازسازی می کند.
چه چیزی باعث دشوار بودن استفاده از گرافت در جراحی بینی می شود؟
جراح ماهر به عنوان یک مهندس یا معمار عمل می کند. او باید در زمان جراحی موارد زیررا مد نظر قرار دهد:
- کانتور، تقارن، و تناسب بینی
- هارمونی با دیگر ویژگی های صورت
- قرار دادن ماهرانه گرافت در بینی
- پیشگیری از خونریزی و تورم اضافی
برخی موارد از قبیل فیبروز بینی ، یا پارگی و باز شدن زخم، عواملی هستند که جراح باید در زمان انجام جراحی برروی بینی از بروز آنها اجتناب نماید. به خاطر داشته باشید که مهم تر از همه این موارد و ملاحظات، نحوه کار جراح در زمان کار بر روی سوراخ های بینی، می باشد.
از آنجایی که استفاده از گرافت غضروف تنها یکی از چندین دلیلی است که رینوپلاستی را به یک عمل چالش برانگیز و پیچیده تبدیل کرده است، بیماران باید جراحی را انتخاب کنند که دقت بسیار بالایی داشته و کار آنها به گونه ای باشد که بیمار بتواند با اطمینان خاطر، روند خود را به دست جراح بسپارد.
جهت دریافت مشاوره فرم ذیل را پر کنید.
نحوه استفاده از گرافت در عمل بینی
پزشک از گرافت ها از طریق تکنیک های رینوپلاستی مختلف استفاده می کند. آنها در باریک کردن یا بهبود دادن برجستگی نوک بینی، کوچک کردن انحنای اضافی بینی و ایجاد پشتیبانی، پپهن کردن سوراخ های بینی، و بسیاری اهداف دیگر انجام می گیرد.
برخی روندهای استفاده از گرافت در جراحی بینی عبارتند از:
| استفاده از گرافت | توضیحات |
| اصلاح نوک بینی | تغییر نوک بینی شامل ایجاد یک ساختار پشتیبان دراین اندام می باشد. اگر پشتیبانی در نوک بینی ضعیف باشد، اغلب باید اصلاحاتی بمنظور تقویت گرافت های غضروفی در این بخش، انجام پذیرد. |
| کاهش پایه آلار | کوچک کردن پایه آلار، تکنیکی است که در طول رینوپلاستی اولیه یا ثانویه برای ترمیم سوراخ های بینی بسیار پهن، مورد استفاده قرار می گیرد. دراین تکنیک، گرافت غضروفی مورد استفاده قرار می گیرد. |
| درمان قوز | اگر قوز بینی در اثر فرورفتگی نامتوازن بین چشم ها، بزرگ به نظر برسد، گرافت را می توان برای پر کردن این برآمدگی، و حذف غضروف مورد استفاده قرار داد. |
| رینوپلاستی ترمیمی | گرافت ها، اغلب در طول رینوپلاستی ترمیمی برای تقویت و بازسازی بینی مورد استفاده قرار می گیرند. گرافت های اسپریدریا گرافت های کامپوزیت برخی انواع گرافت ها هستند که در طول رینوپلاستی ترمیمی قابل استفاده می باشند. |
گرافت اسپردینگ چیست؟
گرافت های اسپردینگ، معمولاً از غضروف خود بیمار خلق می شود، چون غضروف به راحتی در آناتومی بینی خود بیمار بدون ترس از بازگشت آن تلفیق می شود. منابع اصلی این غضروف ها، شامل سپتوم بینی، گوش، و گاهی دنده ها می باشد. پزشک، بهترین منبع گرافت را بعد از بررسی و آزمایش آناتومی بینی و تعیین دستاورد ایده آل، برای رینوپلاستی، شناسایی می کند.
بعد از برداشتن غضروف، پزشک، گرفت اسپریدر را با تراش دادن یک بخش مستطیل شکل از غضروف، خلق می نماید. این گرافت در یک موقعیت مناسب در طول رینوپلاستی باز یا بسته قرار داده می شود. بعد از قرار دادن گرافت در جراحی بینی ، بخیه هایی با ظرافت و دقت بالا، بمنظور قرا گفتن گرافت در موقعیت جدید زده می شود. گرافت اسپریدر را می توان در ترکیب با جراحی های ترمیمی دیگر که مختص جراحی هستند، مورد استفاده قرار داد.
خطرات مرتبط با گرافت های اسسپریدر
خطر مرتبط با گرافت های اسپریدر، شکل ظاهری کانتور یا زاویه سازی نامنظم در سطح بینی می باشد. بسیاری متخصصان رینوپلاستی بر این باورند که گرافت های اسپریدر، تنها باید در موارد بسیار خاص مورد استفاده قرار گیرند. علت این امر، تا حدی به دلیل پهن تر شدن بینی می باشد.
گرافت های اسپریدر، باعث افزایش پهنای بخش میانی بینی می شود. آنها بین سپتوم و غضروف جانبی فوقانی بینی قرار داده می شوند. بر حسب روند، گاهی این گرافت ها از طریق یک دسستاورد باز، یا یک دستاورد بسته، در بینی قرار داده می شوند.
