پولیپ بینی (به انگلیسی : Nasal polyp ) به توده خاکستری و گاهاً بی رنگ داخل بینی اطلاق می شود که معمولا از مخاط سینوس ها یا از خود بینی منشأ می گیرد ، وجود این توده ها باعث ایجاد مشکلات آزار دهنده ای مثل عدم تنفس راحت و همچنین تغییر صدا می شود. افرادی که با این مشکلات دست و پنجه نرم می کنند باید برای درمان و همچنین جلوگیری از عوارض شدیدی مانند آپنه خواب که بسیار خطرناک نیز می باشد به دکتر بینی مراجعه کرده و راه های درمانی موثر را در پیش بگیرند. اگر علائم ذکر شده را در خود مشاهده کردید اما باز هم فکر می کنید نیازی به مراجعه به پزشک ندارید در این مقاله از سایت دکتر روزینا بشارتی زاده ، بهترین جراح و متخصص گوش و حلق و بینی تهران همراه باشید تا در رابطه با این موضوع توضیحاتی را مطرح نمایم.
پولیپ بینی چیست و چه علائمی دارد ؟
برای ایجاد شدن این عارضه علل مشخصی وجود ندارد ولی التهابات و عفونت های مزمن می تواند موجب پیدایش پولیپ دماغ شود. معمولا پولیپ به دلیل آلرژی بینی ایجاد می شود که امکان دارد با حساسیت هایی همچون آسم یا حساسیت پوستی همراه باشد. بر اثر حساسیت ، مخاط بینی متورم می شوند و به حالت یک نسج اضافی در می آیند و درون بینی و نسج ها را نیز پر می کنند و به تدریج به اندازه آن اضافه می شود. در صورتی که آلرژی به موقع درمان شود از به وجود آمدن پولیپ جلوگیری می شود یا بروز آن به تعویق می افتد .
از کجا بفهمیم پولیپ بینی داریم؟
پولیپهای بینی توده های نرم و غیرسرطانی هستند که در مجاری یا سینوس های بینی رشد می کنند. اگر دچار گرفتگی مداوم بینی ، کاهش یا از دست دادن حس بویایی ، آبریزش بینی طولانی مدت ، خرخر در خواب یا احساس فشار در اطراف پیشانی و چشم ها هستید ، ممکن است نشانه هایی از پولیپ بینی داشته باشید. این علائم معمولاً به مرور زمان تشدید می شوند و با سرماخوردگی یا آلرژی تفاوت دارند ، زیرا به راحتی برطرف نمی شوند.
برای تشخیص دقیق ، پزشک متخصص با معاینه فیزیکی یا استفاده از آندوسکوپی بینی می تواند وجود پولیپ را بررسی کند. اگر علائمی دارید که مدت زیادی ادامه داشته ، بهتر است برای معاینه و درمان اقدام کنید.
علائم پولیپ بینی را نادیده نگیرید!
اگر مدت هاست دچار گرفتگی بینی ، کاهش حس بویایی یا عفونت های مکرر سینوسی هستید ، ممکن است پولیپ بینی داشته باشید. تشخیص و درمان به موقع می تواند تنفس شما را بهبود ببخشد و از مشکلات جدی تر جلوگیری کند. فرم زیر را تکمیل کنید تا مشاوران ما راهنمایی تان کنند.
جهت دریافت مشاوره فرم ذیل را پر کنید.
تفاوت پولیپ و شاخک بینی
پولیپ بینی و شاخک بینی دو ساختار متفاوت در داخل بینی هستند که گاهی بهدلیل شباهت علائم (مثل گرفتگی یا تنگی نفس از راه بینی) با یکدیگر اشتباه گرفته می شوند.
- شاخک های بینی (Turbinate): ساختارهایی طبیعی درون حفره بینی هستند که از استخوان و بافت نرم تشکیل شدهاند و وظیفه آن ها تنظیم جریان هوا، مرطوب کردن و فیلتر کردن مسیر تنفسی است. هر فرد سه جفت شاخک در هر سمت بینی دارد (سفلی، میانی و فوقانی). گاهی بهدلیل آلرژی مزمن، عفونت یا انحراف تیغه بینی ، این شاخکها متورم میشوند که به آن هیپرتروفی شاخک گفته میشود. درمان آن معمولاً با داروهای ضد آلرژی یا در صورت نیاز، با جراحی کاهش اندازه شاخک انجام میشود.
- پولیپ بینی (Nasal Polyp): بر خلاف شاخکها، پولیپها رشدهای غیرطبیعی و نرم از جنس مخاط هستند که بهصورت تودههای ژلهای از دیواره سینوس یا حفره بینی آویزان میشوند. پولیپها معمولاً در اثر التهاب مزمن، آلرژی، عفونتهای مکرر یا آسم به وجود میآیند و باعث انسداد مسیر تنفس ، کاهش بویایی و صدای تو دماغی میشوند. درمان آن معمولاً شامل داروهای کورتونی یا جراحی آندوسکوپیک سینوس برای برداشتن تودههاست.
پولیپ بینی چه شکلی است؟
پولیپ بینی بهصورت تودههای نرم، براق و معمولاً به رنگ خاکستری مایل به سفید یا زرد دیده میشود. این تودهها از جنس مخاط هستند و شکلی گرد یا قطرهای (مثل خوشه انگور) دارند که از دیواره داخلی سینوس یا حفره بینی آویزان میشوند. بر خلاف تومورها یا زائدههای سخت، پولیپها معمولاً بدون درد و قابل حرکت هستند و وقتی لمس میشوند، حالت ژلهای یا لاستیکی دارند.
در مراحل اولیه، پولیپها ممکن است کوچک و فقط باعث گرفتگی خفیف بینی شوند، اما در صورت رشد بیشتر میتوانند مسیر تنفس را کاملاً مسدود کنند و حتی به سمت گلو یا سینوسها گسترش یابند. گاهی بیماران احساس میکنند در بینیشان چیزی “آویزان” است یا صدای صحبتشان “تو دماغی” شده است. تشخیص قطعی معمولاً با معاینه آندوسکوپیک یا سیتیاسکن سینوسها انجام میشود، زیرا در نگاه سطحی، پولیپ ممکن است با تورم مخاط یا شاخک بینی اشتباه گرفته شود.
آیا عمل پولیپ بینی خطرناک است؟
عمل پولیپ بینی بهطور کلی یک جراحی ایمن و کمخطر محسوب میشود، بهویژه زمانی که توسط متخصص گوش، حلق و بینی باتجربه انجام شود. این عمل معمولاً با روش آندوسکوپی سینوس انجام میشود که در آن پزشک با استفاده از دوربینهای ظریف، تودههای پولیپی را از داخل بینی و سینوسها خارج میکند. از آنجا که جراحی بدون برش خارجی صورت میگیرد، خطرات ظاهری و عوارض پس از عمل نسبت به روشهای قدیمی بسیار کمتر است.
با این حال، مانند هر عمل جراحی دیگری، احتمال بروز عوارض جزئی و موقتی وجود دارد. این عوارض ممکن است شامل خونریزی خفیف، گرفتگی بینی، عفونت موقت یا بازگشت مجدد پولیپها باشد. در موارد نادر، اگر پولیپها خیلی گسترده باشند و به سینوسهای عمقی نزدیک مغز یا چشم گسترش یافته باشند، خطراتی مانند آسیب به دیواره سینوس یا عصب بینایی مطرح میشود، اما احتمال وقوع آن بسیار پایین است. رعایت دقیق مراقبتهای بعد از عمل، استفاده منظم از اسپریهای تجویزشده و مراجعه منظم به پزشک، ریسک عوارض را به حداقل میرساند و از بازگشت پولیپها جلوگیری میکند
چه افرادی بیشتر در معرض ابتلا به پولیپ بینی قرار دارند ؟
- کودکان : کودکان مبتلا به بیماری هایی اعم از سینوزیت مزمن ، آسم ، اختلالات تنفسی و زکام ؛ بیش از دیگر کودکان در معرض ابتلا به پولیپ بینی قرار دارند.
- میانسالان : پوليپ بيني غالبا در افراد بالای 40 سال شیوع زیادی دارد.
- زنان : آمار ابتلا به پوليپ بيني در زنان بیشتر از مردان است.
علائم پولیپ بینی
پولیپ در حقیقت به التهاب موجود در مجاری بینی و سینوس ها یعنی سینوزیت مزمن ، مربوط است ؛ البته در برخی موارد ممکن است که فردی مبتلا به سینوزیت مزمن باشد اما پولیپ دماغ نداشته باشد. پولیپ ها از لحاظ ظاهری به صورت زائده داخل بینی کاملا نرم می باشند، اما در عین حال قابل لمس نیستند؛ از این رو چنانچه اندازه آن ها کوچک باشد قاعدتا فرد متوجه وجود پولیپ در بینی خود نخواهد شد. پولیپ ها ، تنها در صورتی که بزرگ بوده یا تعدد آن ها زیاد باشد می توانند منجر به انسداد مجاری بینی شوند. لازم به ذکر است سینوزیت مزمن و پولیپ بینی دارای علائم مشابه و یکسانی می باشند که عبارتند از :
- آبریزش از پشت بینی
- افت یا عدم حس بویایی
- خرو پف کردن در خواب
- انسداد و گرفتگی مداوم بینی
- درد در ناحیه سر و صورت
- خارش در نواحی اطراف چشم
- درد در قسمت دندان های فک بالا
- احساس فشار بر روی صورت و پیشانی
علائم پولیپ بینی در بزرگسالان
علائم پولیپ بینی در بزرگسالان معمولاً بهصورت تدریجی ظاهر میشود و به همین دلیل بسیاری از افراد در مراحل اولیه متوجه آن نمیشوند. شایعترین نشانه، گرفتگی مداوم بینی است که با داروهای معمول یا اسپریهای ساده بهبود پیدا نمیکند. کاهش یا از بین رفتن حس بویایی و چشایی، آبریزش یا ترشحات پشت حلق، احساس سنگینی در صورت و پیشانی و همچنین تنفس دهانی از دیگر علائم پولیپ بینی به شمار میروند. این نشانهها اغلب با سرماخوردگی یا سینوزیت اشتباه گرفته میشوند و همین موضوع تشخیص را به تأخیر میاندازد.
در برخی بزرگسالان، پولیپ بینی میتواند باعث خرخر هنگام خواب، سردردهای مکرر و احساس فشار در سینوسها شود و کیفیت خواب و تنفس را تحت تأثیر قرار دهد. اگر این علائم برای مدت طولانی ادامه داشته باشند یا بهمرور تشدید شوند، نباید نادیده گرفته شوند؛ زیرا تشخیص بهموقع پولیپ بینی نقش مهمی در پیشگیری از مشکلات تنفسی و نیاز به درمانهای تهاجمیتر دارد. توجه به این نشانهها و مراجعه به موقع به پزشک، اولین قدم برای کنترل و درمان مؤثر پولیپ بینی در بزرگسالان است.
- گرفتگی مداوم بینی که باعث سخت شدن تنفس از راه بینی میشود.
- کاهش یا از بین رفتن حس بویایی و چشایی به دلیل انسداد مسیرهای هوایی.
- آبریزش بینی مزمن که ممکن است شفاف و رقیق باشد.
- فشار یا درد در ناحیه پیشانی و اطراف چشمها که گاهی با سردرد همراه است.
- خرخر در خواب به دلیل انسداد مسیرهای تنفسی.
- عفونتهای مکرر سینوسی که باعث ترشحات غلیظ بینی و احساس سنگینی در سر میشود.
اگر این علائم را برای مدت طولانی تجربه می کنید ، بهتر است به پزشک مراجعه کنید تا علت آن مشخص و درمان مناسب انجام شود.
راه های تشخیص پولیپ بینی
یکی از پر تکرار ترین سوالات سلامت جویان در خصوص پولیپ های بینی این است که از کجا بفهمیم پولیپ بینی داریم. در خصوص پاسخ این سوال باید بگویم ، پوليپ بيني از طریق معاینه بالینی به راحتی مشخص می شود. برخی افراد بر اثر متورم شدن شاخک های تحتانی بینی که تقریبا منجر به ایجاد انسداد تنفسی می شود به اشتباه تصور می کنند که دچار پولیپ شده اند اما پس از معاینه مشخص می شود که اثری از پولیپ در ایشان وجود ندارد.
آیا پولیپ بینی خطرناک است ؟
پولیپ بینی معمولاً خطرناک نیست، زیرا این زائده های نرم و غیرسرطانی ناشی از التهاب مزمن ، آلرژی یا عفونت های مکرر هستند و به خودی خود تهدیدی برای زندگی فرد ایجاد نمی کنند. با این حال، در برخی موارد، اگر پولیپ ها بزرگ باشند یا تعداد آن ها زیاد شود، می توانند مشکلاتی مانند انسداد مجاری بینی ، کاهش حس بویایی یا افزایش احتمال عفونت های سینوسی را ایجاد کنند.
در موارد نادر، اگر پولیپ های بزرگ درمان نشده باقی بمانند، ممکن است بر ساختارهای اطراف بینی مانند چشم ها فشار آورده یا سینوزیت مزمن ایجاد کنند، که در این صورت به درمان فوری نیاز است. بنابراین، اگر علائم ناشی از پولیپ بینی شدید یا مداوم باشد، مراجعه به پزشک ضروری است تا از بروز عوارض جلوگیری شود.
جهت دریافت مشاوره فرم ذیل را پر کنید.
جدول جلوگیری از ابتلا به پولیپ بینی
با رعایت راهکارهای زیر می توانید از بازگشت و عود مجدد پوليپ بيني ، پیشگیری به عمل آورید :
| راهکار | توضیحات |
| کنترل آسم و آلرژی | پزشک شما پس از درمان پولیپ ؛ یکسری توصیه ها و مراقبت ها در زمینه کنترل این موارد به شما ارائه می دهد که شما می بایست جهت جلوگیری از برگشت دوباره پولیپ ، در رعایت آن ها نهایت دقت خود را بکار گیرید. لازم به ذکر است که چنانچه با رعایت مراقبت های لازم پس از درمان پولیپ ، قادر به کنترل بیماری نبودید حتما باید به پزشک معالج تان رجوع نموده و این مسئله را با ایشان در میان بگذارید تا در صورت لزوم دستورالعمل های مراقبتی دیگری را در اختیار شما قرار دهند. |
| پرهیز از قرارگیری در معرض محرک های بینی | شما باید پس از درمان پولیپ بینی از قرار گرفتن در مجاورت محرک های بینی ؛ همچون استنشاق آلاینده هایی اعم از دود تنباکو ، گرد و خاک ، گازهای شیمیایی و به طور کلی آلرژن ها خودداری نمایید. |
| حفظ بهداشت | پس از درمان پوليپ بيني سعی کنید به منظور مرطوب نگاه داشتن مسیرتنفسی و پیشگیری از التهاب و انسداد بینی ، فضای خانه را مرطوب نگاه دارید. |
| استفاده از شوینده های مخصوص بینی | در راستای بهبود جریان مخاط بینی و زدودن آن از انواع آلرژن ها و دیگر محرک ها حتما جهت شستشوی مجاری بینی تان از سرم های شستشو یا اسپری آب نمک استفاده نمایید. |
عوامل مساعد کننده ابتلا به پولیپ بینی
برخی عوامل وجود دارند که می توانند احتمال ابتلا به عارضه این بیماری را افزایش دهند ؛ در ادامه به رایج ترین آن ها اشاره داشته ایم.
- آسم : نوعی بیماری است که سبب انقباض مجاری هوایی شده و به التهاب راه های هوایی و نهایتا اختلال در تنفس منتهی می شود.
- آلرژی : حساسیت به برخی عوامل ؛ از جمله آلرژی به قارچ های موجود در هوا ( سینوزیت قارچی آلرژیک ) ، می تواند خطر ابتلا به پوليپ بيني را تشدید کند.
- حساسیت به برخی داروها : حساسیت به داروهایی ؛ نظیر آسپرین نیز از مواردی به شمار می رود که بر ریسک ابتلا به عارضه پولیپ بینی می افزاید.
- سابقه خانوادگی : از مواردی که درگیری با عارضه پوليپ بيني را افزایش می دهد ، می توان به سابقه خانوادگی اشاره داشت.
- فیبروز کیستیک : از دیگر عواملی که زمینه ابتلا به پوليپ بيني را مساعد می کند ، فیبروز کیستیک می باشد که در واقع نوعی اختلال ژنتیکی است. فیبروز کیستیک ، سبب تولید ترشحات غلیظ و چسبناکی از مخاط بینی و سینوس ها می شود و بدین ترتیب شرایط ابتلا به این عارضه را هموار می کند.
کندن پولیپ بینی با دست
کندن پولیپ بینی با دست اقدامی بسیار خطرناک و به هیچ وجه توصیه نمی شود. کندن آن با دست می تواند مشکلات جدی ایجاد کند، از جمله:
- آسیب به بافتهای داخلی بینی : دستکاری بینی ممکن است باعث زخم، خونریزی یا التهاب بیشتر شود.
- عفونت : محیط داخل بینی مستعد عفونت است و هرگونه دستکاری غیربهداشتی می تواند منجر به عفونت موضعی یا حتی گسترش عفونت به سینوس ها و دیگر نواحی شود.
- ناقص ماندن پولیپ : حتی اگر بخشی از پولیپ کنده شود، ریشه یا بخش های باقی مانده ممکن است باعث رشد مجدد و حتی بدتر شدن شرایط شوند.
راه حل مناسب چیست؟
پولیپ بینی باید توسط پزشک متخصص گوش، حلق و بینی تشخیص داده و درمان شود. درمان ممکن است شامل داروهایی مانند اسپری های استروئیدی بینی، قرص های استروئیدی، یا در صورت لزوم، جراحی برای برداشتن کامل پولیپ باشد. هرگونه دستکاری غیربهداشتی و غیرعلمی تنها مشکلات را پیچیدهتر میکند.
در صورتی که علائم پولیپ بینی دارید، مانند انسداد مزمن بینی یا کاهش حس بویایی، بهتر است به پزشک مراجعه کنید تا درمان ایمن و موثری دریافت کنید.
عوارض پولیپ بینی
درمان پولیپ با جراحی ممکن است باعث بروز خونریزی بینی شود، همچنین انجام جراحی نیز می تواند باعث عفونت شود. اما در صورتی که پولیپ زیر نظر یک پزشک متخصص درمان شود احتمال بروز موارد فوق به صفر می رسد.
احتمال بازگشت پولیپ بینی
در هر حال این امکان وجود دارد تا پولیپ بینی بعد ازگذشت مدت زمانی بازگردد و عود کند. البته چنانچه درمان ضد آلرژی برای تاخیر انداختن به وجود آمدن پولیپ و یا کم شدن از سرعت گسترش و رشد آن استفاده شود شاهد تاثیرات مثبتی خواهید بود. با رعایت کردن نکات مراقبتی بعد از درمان می توانید تا حد بسیار زیادی احتمال بازگشت این عارضه را کاهش دهید.
آیا پولیپ بینی همان شاخک بینی است؟
پاسخ به این سوال منفی است. زیرا این دو مورد با یک دیگر تفاوت بسیار زیادی دارند. پولیپ زائده ای است که حالت گوشتی و غضروفی دارد ، در حالی که شاخک های بینی بخشی استخوانی هستند که در واقع از ساختمان طبیعی بینی محسوب می شود و اغلب با پولیپ ها اشتباه گرفته می شوند. این در حالی است که این زائده با رشد خود موجب ایجاد مشکل در تنفس شده از ترشح مخاط جلوگیری می کند. در صورت مشاهده هر گونه زائده اضافه ای در بینی خود یا احساس آن بهتر است با یک جراح بینی خوب و مجرب در این زمینه صحبت کنید و از او مشاوره های لازم را دریافت کنید. از آنجایی که این دو زائده شباهت زیادی به هم دارند توصیه می شود برای تشخیص قطعی به یک پزشک مراجعه کنید تا وی با معاینه کامل تشخیص درست دهد.
جهت دریافت مشاوره فرم ذیل را پر کنید.
هزینه عمل پولیپ بینی در تهران چقدر است؟
قیمت انجام جراحی پوليپ بيني با توجه به شدت آن، دستمزد پزشک ، هزینه داروها و آزمایشات و غیره مشخص می شود. اما برای کسب اطلاعات دقیق درباره هزینه درمان پولیپ می توانید به مطب پزشک مورد نظر مراجعه کنید تا پس از معاینه دقیق هزینه درمان را به شما بگوید.









